01:12:37   سه شنبه, 04 مهر 1396

 

مگس
مگس خانگی یکی از مهمترین حشراتی است که اهلی و به زندگی همراه انسان بطور کامل عادت کرده است
مگس خانگی به عنوان منتشر کننده انواع عوامل بیماری زا در سال 1898 توسط ویدر مشخص شده است
مگس از هر ماده غذایی استفاده میکند و روی همه مواد غذایی میتواند تخم گذاری کند
رژیم غذایی مگس ها شامل مایعات و جامدات میشود که قابل حل شدن در بزاق مگس میباشد
مگس خانگی گزش ندارد
سیکل تخم گذاری تا حشره بالغ شدن بین 5 تا 10 روز بسته به شرایط محیط بوده و عمر مگس خانگی بین 2 تا 4 هفته بوده و روزانه 3 تا 4 کیلومتر بطور میانگین پرواز میکند
انتقال عوامل پاتوژن از طریق مگس به 3 روش انجام میشود :
1-ضمایم دهانی و پاها بخصوص موهای انتهای پا و کلیه قسمتهای خارجی بدن مگس
2-مدفوع مگس : مگس ها معمولا هر جا تغذیه کرده همانجا مدفوع میکنند
3-استفراغ مگس که بکرات روی مواد غذایی هنگام تغذیه انجام میشود
زندگی مگس شامل 4 مرحله ( تخم ، لارو ، شفیره و حشره بالغ ) میباشد:
مگس ماده در طول زندگی خود بیش از 5 بار تخم گذاری کرده و هر بار 120 تا 130 تخم میگذارد
مگس بالغ در طول روز فعالیت و به طور معمول در شب استراحت میکند
آب بخش مهمی از رژیم غذایی مگس است و مگس بدون آب بیش از 48 ساعت زنده نمیماند
مگس ها روی کف زمین یا دیوار و سقف و دیگر سطوح به استراحت میپردازند
مگس ها اغلب در حرارت بالاتر از 45 و پایین تر از 10 درجه سانتیگراد دیده نمیشوند
مگس ها در انتقال بیماریهایی مانند فلج اطفال ،تراخم ،ورم ملتحمه چشم ،ویروس کوکساکی،هپاتیت A ، عفونت روده ای مثل اسهال و یا حصبه ،سالمونلا ، بیماریهای عفونی و عفونتهای پوستی ، دیفتری ، سل ، سیاه زخم ،طاعون و عفونتهای انگلی دستگاه گوارش دخالت دارند ، مخصوصا در مناطق گرمسیری و کشورهای جهان سوم
مهمترین روشهای مبارزه فیزیکی با مگس خانگی :
1 – نصب توری روی پنجره و درها و سوراخهای تهویه
2- بکارگیری پشه بند بر روی تخت و گهواره کودکان
3 – نوارهای چسبان آویزان از سقف و یا نوار چسب دو طرفه آغشته بکمی آب و شکر
4 – کشتن مگس با استفاده از مگس کش دستی
5 – شستن مرتب و منظم توالت خانگی و اطراف آن و داشتن درپوش
6 – سطل زباله حتما درب داشته باشد و درب  آن بسته و داخل آن پلاستیک زباله داشته باشد
7 – نگهداری مواد غذایی در ظروف دربسته
8 – دفع بهداشتی فاضلاب و لجن در محیطهای درون شهری
9 – لامپهای نوری اشعه فرا بنفش
10 – دربهایی که چشم الکترونیکی دارند مخصوصا برای رستورانها و مشاغلی که بنوعی با مواد غذایی سرکار دارند ، بسیار کاربردی و لازم الاجراست

در دهه 1950 ، یک حشر ه کش ارزان ولی بسیار سمی به نام پاراتیون براي آغشته کردن طناب ها وبند به کار می رفت، ولی امروزه براي سلامت بیشتر انسان، ازسم های ارگانوفسفره دیگر مانند دیازینون، فن کلرفوس، مالاتیون، فنتیون، دي متوآت و تري کلرفون،کاربامات ها مانند پروپکسور و دي متیلان، و پیروتروییدها مانند سیپرمترین، دلتامترین، پرمترین و
سیفلوترین استفاده می شود.
در محلهایی که مگس فراوان است، طنابی آغشته با حشره کش به میزان تقریبی یک متر براي هرمتر مربع از سقف آویزان می شود. قسمتهاي عمودي و یا حلقوي نسبت به قسمت هایی که به شکل افقی هستند براي مگس ها جالب ترند.
رنگ هاي قرمز و تیره از رنگهاي روشن بهتر است. میتوان مواد آغشته را به وسیله ماشین دوخت و یا پونز به سقف متصل کرده و یا از یک میله ي افقی که در طول سقف کشیده شده آویزان کرد.
می توان طناب ها یا بندها را روي چهارچوبی کشید تا بعد و در صورت نیاز بتوان آنها را جابه جا کرد.
ممکن است نوارها در محل نگهداري حیوانات، مرغداري ها، بازار، مغازه، رستوران و هر محل دیگري که به مگس آلوده باشد، استفاده شوند. نوارها یا طنابها را در زیر سقف آویزان می کنند و با سنجاق کردن،بستن و گره زدن و تکیه دادن محکم می نمایند. بطور معمول یک متر از طناب براي هر متر مربع سطح کف اتاق به کار گرفته می شود
سمپاشی فضایی در مقایسه با حشره کش هاي ابقایی در سطوح استراحت مگس ها، اثر فوري دارد،ولی دوام آن بسیار کوتاه است. احتمال ایجاد مقاومت نسبت به حشر ه کش استفاده شده کم است و این روش در داخل و خارج اماکن و به طور مستقیم در محلهایی که مگسها تجمع یافته اند کاربرد دارد.
سمپاشی باید زمانی انجام شود که بیشترین تعداد مگس در داخل
اماکن وجود دارد ،براي مثال عصرها

محلهاي عمده زاد و ولد مگس خانگی وگونه هاي مربوط به شرح زیرند:

فضولات، آشغال و مدفوع انسانی و حیوانی :مگس خانگی
مدفوع انسانی : مگس مدفوع

گوشت – ماهی و زباله
طپاله : مگس دروغین طویله

مستراح، دستشویی و گوشت
گوشت و مدفوع حیوانات : مگس گوشت
توده هاي کاه و پشته هاي علف هرزه و همچنین مدفوع : مگس طویله

طناب ها و ریسمان ها
مگس ها در طول شب، لبه اشیاء یا ریسمان ها و سیم ها را براي استراحت، ترجیح می دهند. از اینرواستفاده از انواع نوارها، بندها، قیطانها یا ریسمانهاي اشباع شده با حشر هکش ها، براي کنترل مگس هاپیشنهاد می گردد. این روشی مفید و ارزان قیمت براي کنترل مگسها می باشد. تأثیر ابقایی طولانی
مدتی دارد و شانس کمتري براي مقاومت مگسها، نسبت به سمپاشی رسوب دهنده وجود دارد. با این وجود، کاهش تراکم مگسها در این روش، به نسبت آهسته است. نوارها یا طنابهایی که با حشره کش آغشته شده اند را می توان از تیر عرضی طاق یا سقفهاي خان هها، رستورانها، مزرعه هاي پرورش دهنده
مرغ و خروس و طویله هاي حیوانات، آویزان کرد.
در جاهایی که مجاز می باشد، می توان حشره کش را به شکر یا ماده جاذب به علاوه چسب یا روغن اضافه نمود تا یک غشاي بادوام به دست آید. نوارها و طنابها به مدت 2 تا 6 ماه، بسته به نوع حشره کش، مقدار دوز مصرفی و مکان آویخته شدن، تأثیر دارند. باید هنگام جایگذاري طنابها و ریسمانها، دستکش به دست کرد، و نباید طنابها را بالاي ظروف غذا و آبشخورهاي حیوانات یا در دسترس آنها، آویزان نمود.
کنترل مگس خانگی در شرایط اضطراري :
 مؤثرترین روش براي مبارزه با مگس بهسازي صحیح مناطق  است. این امر شامل نگه داري، جمع آوري و دفع فضولات آلی است. اگر پرکردن گودالهاي زمین به صورت بهداشتی و یا سوزاندن در زباله سوز ممکن نباشد باید زباله را در ناحیه مناسبی که حداقل 5 کیلومتر از هر منطقه مسکونی فاصله داشته
باشد بصورت بهداشتی دفع کرد. محلهاي نگهداري اسب، گوسفند، الاغ و گاو باید هفته اي یک بار بازرسی شوند. تا ازدفع صحیح فضولات حیوانی اطمینان حاصل گردد. فضولات حیوانی را می توان در ظر فهایی جمع کرد و با لایه هاي نازك در صحرا پخش نمود و یا اینکه زیر 30 سانتیمترخاك کوبیده شده دفن کرد. در مناطقی که شبکه فاضلاب ندارند فقط استفاده از مسترا حهاي بهداشتی مجاز است. درمحلهاي زاد و ولد بالقوه مگس از قبیل آشپزخانه، محلهاي غذاخوري، کشتارگاه ها و کارخانه هاي شیر و لبنبات باید نظافت بطورکامل رعایت گردد تا محل براي مگس و سایر جانوران موذي مناسب نباشد.
براي مبارزه با مگس باید کاري کنیم که با تمیز نگه داشتن محیط زندگی مان جاي مناسبی براي تخمگذاري این حشره وجود نداشته باشد و تا زمانی که مردم به نظافت محیط خود عادت نکنند این کار عملی نخواهد بود .
ساکنین هر منزل کارهاي زیر را انجام دهند:
1) درصورت رو باز بودن چاه مستراح در چاه را تعمیر و بطور کامل پوشانیده و سنگ مستراح بهداشتی نصب نمایند.
2) براي جلوگیري ازتماس مگس با مدفوع، مستراح باید داراي در فنردار باشد تا همواره در آن بسته بماند و روي پنجره هاي آن توري نصب گرد.
3) در معابر بشکه بزرگ دردار بگذارید و از مردم بخواهید زباله ها را درآن بریزند. ترتیبی دهید که هر روز بشکه ها را به خارج از اردوگاه حمل و زباله را در زمین دفع نمایند.
4) طویل هها را تمیز نگه دارند و فضولات حیوانات را بطور روزانه به صورت تل جمع آوري کنند
(انباشتن فضولات حیوانی موجب تخمیر بعضی مواد گردیده وحرارتی درحدود 60 الی 70 درجه در عمق توده فضولات ایجاد م یگردد که سبب از بین رفتن لارو مگس خواهد شد و روي آن را با خاك به ضخامت 20 سانتیمترپوشانیده،درصورتی که براي سوخت از آن استفاده میشود باید تاپاله ها نازك تهیه شوند تا زودتر خشک شده و در محل سربست هاي جمع آوري شوند.)
5) به مردم آموزش دهید که مواد غذایی خود را درقفسه اي که با تور سیمی محافظت شده نگهداري نمایند تا مگس به آن دسترسی نداشته باشد. (درصورت نبودن یخچال)
6) در و پنجر هي اتاقها را با توري ریز بپوشانند.
7) براي کشتن مگ سهاي بالغ ابتدا افراد، احشام و مواد غذایی را از اتاق و اماکن سرپوشیده خارج کرده سپس در اتاق و طویله را بسته و با اسپري (امشی) سمپاشی نمایند و مدتی حدود 15دقیقه درها را بسته نگهدارند و بعد از اینکه درها را باز کرده و بوي حشره کش را استشمام نکردند اجازه دهند افراد وارد اتاق شوند. در فضاي باز سمپاشی چندان تأثیري در از بین بردن مگس ها ندارد، اما اگر تعداد مگس خیلی زیاد است روي زمین را سمپاشی کنند ولی براي جلب مگس لازم است آبی را که می خواهند سم را در آن حل کنند پیشتر با شکر مخلوط نموده تا شیرین شود.
متأسفانه در اردوگا هها مگس از معضلات بهداشتی است به طوري که استفاده از سموم براي مبارزه با مگس اجباري به نظر می رسد روشهاي مبارزه شیمیایی با مگس (فقط باید به عنوان مکمل این کاربرده شود نه به عنوان عامل جانشین شونده) که در این قبیل موارد امکان پذیر می باشد

نصب توري:
بیمارستانها، فروشگاه هاي مواد غذایی، مراکز تغذیه دسته جمعی، منازل، چادرها، آشپزخان هها،مراکز توزیع شیر و مناطق مشابه باید به میزان کافی با تور سیمی و یا پلاستیکی محافظت شوند تا ازورود مگس هایی که با کنترل شیمیایی از بین نرفته اند به این نقاط جلوگیري شود.